photoalefbe

 

اندازه گیری نور در عکاسی

اندازه گیری نور در عکاسی

 

اگر با وجود نورسنج‌های دقیق الکترونیکی که روی دوربین‌ها تعبیه شده‌اند و یا نورسنج‌های دستی حرفه‌ای که جداگانه ساخته‌اند، باز یک اسلاید یا عکس زیاده از حد روشن‌تر یا تیره‌تر شود و یا پوست بجای یک رنگ صورتی طبیعی و ملایم تبدیل به یک پوست سیاه شود اشتباه وسائل و تکنیک است یا عکاس اشتباه کرده است؟

با وجود پیشرفت قابل ملاحظه‌ای که فیلم و کاغذ عکاسی کرده‌است و بسیاری از معایب و اشکالات نور بعد از عکاسی تا حدی قابل جبران است ولی بهتر است شما اشکالات نور را در محاسبه موقع عکاسی بدانید.

با توجه به هالوژنهای نقره روی فیلم‌ها که دقیقاً در مقابل نوری که به آن میتابد حساس هستند چه مقدار و چه نوع نور لازم دارند تا خواست و میل و تصور ما در سوژه‌ها و عکس‌های مورد نظر و متفاوت ما بدست بیاید.

چهار چیز در مسئله تاثیرات سوء نور اهمیت دارند: 1- نورخوری ِ سوژه‌ها  2- حساسیت فیلم‌ها  3- مقدار باز بودن دیافراگم  4- مدت زمان باز بودن پرده‌ی شاتر.

وضعیت و شدت نور در هر سوژه‌ای باید با فیلم و وضعیت دیافراگم و شاتر هماهنگی داشته باشد. پس هر صحنه و سوژه‌ای محاسبه‌ی حرفه‌ای نور خود را دارد و فقط محاسبه‌ی معمولی نور صحنه کافی نیست.

هر صحنه محاسبه‌نوری مخصوس بخود را دارد و شما باید با رابطه‌ی صحنه خود را با ضوابط محاسبه نور منطبق کنید.

مثلاً اگر نیمی از صحنه شما نسبت به نیمه دیگر بقدری تیره‌تر است که بیشتر از سه واحد نوری اختلاف دارند و در بخش تیره‌ی تصویر دتای اجزاء وجود دارد که باید در اسلاید حتماً مشخص شوند باید توجه کنید که رفع اشکال باید با اضافه نور دادن توسط زمان باز بودن شاتر انجام بگیرد که از یک تا سه واحد نوری باید بیشتر نور بدهید. البته برای محاسبه‌ی اولیه میانگین نور درست نیست بلکه باید قسمت روشن صحنه محاسبه شود.

حال اگر صحنه مورد نظر شما یک سوژه‌ی واحد مثلاً کلوزآپ صورت است و نیمی از صورت بشدت تاریکتر از نیمه دیگر است باید 1 الی 2 دیافراگم بازتر محاسبه کنید و به شاتر کار نداشته باشید که نحوه کنتراست مورد نظر شما تغییر نکند فقط اجزاء قسمت تیره سیاه مطلق نشوند و علیرغم کنتراست اجزاء نیز دیده شوند.

حساسیت فیلم اگر کمتر از 100 آ.اس.آ باشد حل معماهای فوق مشکل‌تر خواهد شد ولی حساسیت 200 یا 400 کار شما را ساده‌تر می‌کند، بخصوص در اسلاید که شانس نجات فیلم بعد از عکاسی توسط ظهور مشکل‌تر است.

بصورت خلاصه در مورد اندازه‌گیری نور، نحوه اندازه‌گیری و نقش فیلم و نوع سوژه، موارد زیر را باید بدانیم:

  • 1- نگاتیو‌ها دارای امکاناتِ تغییرات و کنتراست رنگ بیشتری نسبت به اسلاید‌ها هستند
  • 2- مارک نگاتیوهای شرکت‌های مختلف دارای رنگ و کنتراست مشابه نیستند.
  • 3- نگاتیو و اسلایدهای حساس یعنی 200، 400، 800 آ.اس.آ کنتراست کمتر و نرمیِ بیشتری از فیلم‌های 50، و 100 آ.اس.آ دارند.

سیستم جدید محاسبه حساسیت فیلم‌ها بر مبنای  ISO (International Standard Organization) همان سیستم ASA (آ.اس.آ) است که تؤامان با Din کنار هم روی بسته فیلم‌ها چاپ می‌شوند که هر دو برابر ISO یک واحد نوری قدرت فیلم را بالاتر می‌برد. (ISO 100/21) (ISO 200/24)   (ISO 400/27)  (ISO 800/30) .

و هر یک دین 3/1 واحد نوری با کم یا زیاد شدن قدرت فیلم را کم یا زیاد می‌کند.    

شدت کنتراست و تضاد رنگی که در یک صحنه مورد نظر ما است همیشه باید در نورپردازی قدری با کنتراست کمتر نورپردازی کنیم.

چشم ما و نورسنج مشکل بتوانند هر دو شدت موجود و واقعیت را مساوی نشان بدهند. به این دلیل باید چشممان را به دیدن کنتراست کمتر عادت بدهیم تا در نتیجه در تصویر بدست آمده به کنتراست مورد نظر دست رسی پیدا کنیم.

به دلیل فوق باید دقت کنیم شاید با انتخاب فیلم با حساسیت بهتر (در رابطه با سوژه مورد عکاسی) نتیجه بهتری بدست بیاوریم، اگر هدف ما در نوع انتخاب سوژه یک صحنه‌ی شدیداً کنتراست است، انتخاب یک فیلم با حساسیت 50 یا حداکثر 100 آ.اس.آ به مراتب نتیجه بهتری از یک فیلم حساس‌تر خواهد داد و بالعکس.

داشتن اسپات‌متر یا نورسنج متمرکز به ما کمک می‌کند زودتر به اعداد صحیح نور و اختلاف کنتراست دست یابیم با تجربه و تمرین و انتخاب سوژه‌های مختلف با کنتراست‌های بسیار شدید و یا بر عکس خیلی کم کنتراست، با رعایت قوانین بالا خودتان متوجه خواهید شد که چه نوع و یا چه شدت کنتراست یا نرمی مورد پسند و نظر شماست و برای صحنه مورد علاقه خود نه تنها فیلم نگاتیو یا اسلاید مناسب انتخاب کنید بلکه با رعایت مسئله کم یا زیادتر نور دادن به فیلم به هدف خود که از قبل در ذهن داشته‌اید دست پیدا کنید.

اگر مدل شما در جنگل پشت به نور خورشید که از لابلای درختان به پشت او می‌تابد ایستاده است و کنتراست درختان در زمینه پشت مورد نظر شماست مطمئن باشید صورت مدل شما سیاه مطلق خواهد شد و اگر می‌خواهید پوست او سیاه سیاه نشود و اجزاء صورتش قابل شناختن باشد باید با رفلکتور یا فلاش بسیار ضعیف صورت او را روشن کنید. چون باز کردن دیافراگم سبب از بین رفتن کنتراست نور خورشید از لابلای درختان خواهد شد که اصلاً هدف شما نبوده و زیباترین مسئله که کنتراست صحنه بوده از بین خواهد رفت. اگر کنتراست آسمان و زمین زیاده از حد باشد با قرار دادن فیلتر نیمه خاکستری بر روی خط افق میتوان کنتراست نامناسب این دو قسمت را جبران کرد. ولی در صحنه‌هائی که تضاد کنتراست روی هم قرار گرفته‌اند، فیلتر نیمه خاکستری نمیتواند کمک کند و باید فکر نجات تصویر به کمک محاسبه‌ی دقیق نور قسمتی از صحنه روشن یا تاریک که اهمیت بیشتری دارد سوژه را نشان داد. دوربین‌های دیجیتال حرفه‌ای جدید توانسته‌اند تا حدی مشکل کنتراست نور را حل کنند. در ضمن اگر یک صحنه، در هر دو قسمت تیره و روشن اجزاء قابل عکاسی دارد باید دو بار آن صحنه را با محاسبه‌های مختلف (قسمت تیره و قسمت روشن) عکاسی کرد و با کمک مونتاژ و استفاده از هر دو فیلم قسمت‌های جذاب هر دو بخش تیره  روشن را نشان داد.

نوشته: مسعود معصومی

 

 

پيام هاي ديگران ()        link        جمعه ۱٩ بهمن ۱۳۸٦ - مسعود معصومی